قوانین گمرکی چین ۲۰۲۶؛ چه چیزهایی را نمی‌توان به چین برد؟ + ویزا

دو مسیر سبز و قرمز؛ انتخاب اشتباه گران تمام می‌شود

بعد از هفت ساعت پرواز از تهران، از کنترل گذرنامه رد می‌شوی، چمدانت را برمی‌داری و به سالن خروج می‌رسی. آنجا دو تابلو می‌بینی: Nothing to Declare (مسیر سبز) و Goods to Declare (مسیر قرمز). بیشتر مسافران بدون فکر از مسیر سبز رد می‌شوند. اما اگر در چمدانت ۸۰۰۰ دلار نقد، یک شیشه زعفران، داروی مسکن کدئین‌دار یا یک قالیچهٔ قدیمی باشد، همان انتخاب ساده می‌تواند به بازجویی، جریمه و حتی ضبط کالا ختم شود.

چین یکی از سخت‌گیرانه‌ترین نظام‌های گمرکی جهان را دارد — به‌ویژه دربارهٔ مواد مخدر، محصولات کشاورزی و آثار فرهنگی. خبر خوب این است که قوانین کاملاً شفاف و قابل پیش‌بینی‌اند؛ اگر بدانی چه چیزی مجاز، چه چیزی محدود و چه چیزی ممنوع است، هیچ مشکلی پیش نمی‌آید. این راهنمای جامع قوانین گمرکی چین در ۲۰۲۶ را مخصوص مسافران ایرانی نوشته‌ایم، با تمام نکاتی که در سایت‌های انگلیسی‌زبان پیدا نمی‌کنی.

قاعدهٔ کلی که همه‌چیز از آن شروع می‌شود

سه اصل را به خاطر بسپار، بقیهٔ جزئیات از همین‌ها نتیجه می‌شود:

1. «مصرف شخصی و مقدار معقول»: هر کالایی که برای استفادهٔ خودت و در مقدار متعارف باشد، معمولاً مجاز است. همان کالا اگر در تعداد تجاری باشد (مثلاً ۲۰ جعبه خرما یا ۱۵ عدد گوشی)، کالای وارداتی تجاری محسوب و مشمول مالیات یا ممنوعیت می‌شود.
2. «اعلام کن، جریمه نشو»: اگر کالایی مشمول اعلام است و خودت در مسیر قرمز اعلام کنی، معمولاً فقط مالیات می‌دهی. اما اگر در بازرسی تصادفی کشف شود، جریمه چند برابر و پروندهٔ تخلف ثبت می‌شود.
3. «شک داری؟ اعلام کن»: هیچ‌وقت جریمهٔ اعلام اضافه، به سنگینی جریمهٔ پنهان‌کاری نیست.

فهرست کالاهای کاملاً ممنوعه برای ورود به چین

این‌ها در هر مقدار و تحت هر شرایطی ممنوع‌اند و کشفشان عواقب جدی دارد:

هشدار جدی: قوانین چین دربارهٔ مواد مخدر از سخت‌گیرانه‌ترین قوانین جهان است و هیچ استثنایی برای گردشگران وجود ندارد. حتی مقادیر بسیار کم یا فرآورده‌های حاوی شاهدانه (مثل روغن CBD یا خوراکی‌های خریداری‌شده در کشورهای دیگر) می‌تواند منجر به بازداشت و حبس طولانی شود. اگر در مسیر پروازت ترانزیت کشوری هستی که این محصولات قانونی‌اند، هرگز آن‌ها را همراه نبر.

سقف ارز؛ مهم‌ترین نکته برای مسافران ایرانی

چون کارت‌های بانکی ایرانی در چین کار نمی‌کنند، بیشتر مسافران ما مقدار زیادی ارز نقد همراه دارند. این بخش را با دقت بخوان:

• ارز خارجی: ورود مبلغ تا ۵۰۰۰ دلار آمریکا (یا معادل آن به سایر ارزها) نیازی به اعلام ندارد. بیش از این مقدار باید در فرم گمرکی اعلام شود. این اعلام برای تو هم محافظت است؛ چون موقع خروج باید بتوانی ثابت کنی پول را قانونی وارد کرده‌ای.
• یوان (رنمینبی): سقف ورود و خروج پول نقد چینی ۲۰٬۰۰۰ یوان است. بیشتر از آن مجاز نیست.
• خروج ارز: هنگام ترک چین، اگر بیش از ۵۰۰۰ دلار معادل ارز خارجی همراه داری، باید فرم اعلام ورودی همان سفر یا گواهی بانکی ارائه کنی. بدون آن، ممکن است اجازهٔ خروج مبلغ داده نشود.
• طلای سنگین: ورود و خروج طلا و جواهرات در مقدار غیرمتعارف نیازمند مجوز بانک خلق چین است.

توصیهٔ عملی: مبلغ زیاد را یک‌جا حمل نکن. ترکیب هوشمندانه این است: بخشی یوان نقد برای هزینه‌های روزمره + بخشی دلار یا یورو برای تبدیل در بانک‌های چین + کارت بین‌المللی متصل به Alipay برای پرداخت‌های دیجیتال. این روش هم امن‌تر است، هم مشکل گمرکی ایجاد نمی‌کند.

معافیت‌های شخصی: سیگار، الکل و هدایا

هر مسافر بالای ۱۶ سال می‌تواند این مقادیر را بدون پرداخت عوارض وارد کند:

نکته: اگر چند گوشی موبایل نو و جعبه‌باز همراه داری، حتی اگر «برای خودت» باشد، گمرک آن را واردات تجاری تلقی می‌کند و مشمول مالیات می‌شود. گوشی‌ها را از جعبه خارج و فعال کن.

داروها؛ مرز باریک بین مجاز و ممنوع

این بخش برای مسافران ایرانی حساس‌ترین قسمت ماجراست، چون بسیاری از داروهای رایج در ایران در چین محدودیت دارند.

معمولاً مجاز (در مقدار شخصی و با بسته‌بندی اصلی)

• استامینوفن، ایبوپروفن، ژلوفن و مسکن‌های رایج بدون مخدر
• داروهای سرماخوردگی ساده، آنتی‌هیستامین، شربت سینه (بدون کدئین)
• داروهای گوارشی، ضداسید، قرص ضدتهوع
• ویتامین‌ها و مکمل‌ها در مقدار مصرف شخصی
• داروهای مزمن مثل فشار خون، دیابت و چربی خون با نسخهٔ پزشک

نیازمند نسخه و احتیاط

• داروهای حاوی کدئین (مثل برخی مسکن‌های ترکیبی و شربت‌های ضدسرفه)
• داروهای خواب‌آور و آرام‌بخش از خانوادهٔ بنزودیازپین (دیازپام، آلپرازولام، لورازپام)
• داروهای ADHD مثل ریتالین (متیل‌فنیدات)
• مسکن‌های شبه‌مخدر مثل ترامادول
• داروهای حاوی سودوافدرین (پیش‌ساز ساخت مواد مخدر محسوب می‌شود و در برخی استان‌ها بسیار حساس است)

قواعد حمل دارو

1. داروها را در بسته‌بندی اصلی کارخانه با برچسب خوانا حمل کن، نه در جعبهٔ هفتگی یا کیسهٔ زیپ‌دار.
2. فقط به اندازهٔ مدت سفر ببر (مثلاً برای ۱۰ روز، حداکثر ۱۵ روز دارو).
3. یک نسخهٔ پزشک به همراه ترجمهٔ انگلیسی همراه داشته باش؛ روی ترجمه نام دارو، دوز و علت مصرف ذکر شود.
4. داروهای تزریقی (مثل انسولین) را با نامهٔ پزشک و در کیف دستی حمل کن.
5. اگر داروی کنترل‌شده مصرف می‌کنی، قبل از سفر با سفارت چین یا کارشناسان ویزاجت دربارهٔ نیاز به مجوز رسمی مشورت کن.

غذا و محصولات کشاورزی؛ زعفران، پسته و خرما چه می‌شود؟

سؤال پرتکرار مسافران ایرانی همین است. پاسخ کوتاه: محتاط باش و مقدار کم ببر.

• میوهٔ تازه، سبزی تازه، گوشت، لبنیات و تخم‌مرغ: کاملاً ممنوع. این‌ها به دلایل قرنطینهٔ دامی و گیاهی ضبط می‌شوند.
• خشکبار (پسته، بادام، گردو): به‌طور کلی واردات محصولات گیاهی بدون مجوز قرنطینه ممنوع است. در مقدار بسیار کم و بسته‌بندی کارخانه‌ای پلمب، گاهی با اغماض برخورد می‌شود، اما تضمینی نیست و ممکن است ضبط شود.
• زعفران: به‌عنوان یک محصول گیاهی، مشمول قوانین قرنطینه است. مقدار شخصی کوچک (چند گرم در بسته‌بندی شرکتی) معمولاً مشکل ایجاد نمی‌کند، اما مقادیر بالا قطعاً تجاری تلقی و ضبط می‌شود.
• خرما و میوهٔ خشک: مانند خشکبار؛ حساسیت بیشتری دارد چون می‌تواند ناقل آفت باشد.
• عسل، مربا و کنسرو: فرآورده‌های بسته‌بندی‌شدهٔ کارخانه‌ای معمولاً قابل قبول‌اند.
• غذای آمادهٔ خانگی: توصیه نمی‌شود؛ هم از نظر گمرک، هم از نظر کیفیت پس از هفت ساعت پرواز.

بهترین راه‌حل: سوغات غذایی را از چین بخر و به ایران بیاور، نه برعکس. چای، ادویه و خوراکی‌های چینی گزینه‌های بهتری هستند — برای همین، راهنمای بهترین سوغاتی‌های چین را ببین.

قوانین خروج از چین؛ جایی که همه غافلگیر می‌شوند

بیشتر مسافران فقط به ورود فکر می‌کنند، اما گمرک خروج چین هم بازرسی دارد و دربارهٔ دو موضوع بسیار حساس است:

۱. آثار عتیقه و میراث فرهنگی

• خروج هر شیء ساخته‌شده پیش از سال ۱۹۴۹ میلادی نیازمند مجوز ادارهٔ میراث فرهنگی چین است.
• آثار پیش از ۱۹۱۱ (پایان سلسلهٔ چینگ) به‌طور کلی خروجشان ممنوع یا بسیار محدود است.
• تنها راه امن خرید عتیقه، فروشگاه‌های مجاز دولتی است که روی کالا مُهر و برچسب قرمز مومی (红漆印) می‌زنند. بدون آن برچسب، شیء در گمرک خروج ضبط می‌شود.
• حتی اگر در بازار عتیقه‌فروشی فروشنده گفت «این کپی است، مشکلی ندارد»، باز هم فاکتور و برچسب رسمی بگیر.

۲. محصولات حیات وحش و طب سنتی

• عاج، شاخ کرگدن، استخوان ببر، خز حیوانات حفاظت‌شده کاملاً ممنوع است و پیگرد کیفری دارد.
• برخی فرآورده‌های طب سنتی چینی حاوی اجزای حیوانی حفاظت‌شده‌اند؛ اگر مطمئن نیستی، نخر.
• خروج گیاهان زنده، بذر و محصولات چوبی خاص نیازمند مجوز قرنطینه است.
• برای قالیچه و صنایع دستی ایرانی که با خودت برده‌ای، فاکتور خرید را نگه دار تا ثابت کنی کالای شخصی است و از چین خارج می‌شود.

۳. خریدهای سنگین و مالیات خروج

اگر در چین خرید زیادی کرده‌ای (مثلاً برای تجارت یا سوغات عمده)، ممکن است در گمرک خروج مشمول عوارض شوی. فاکتورهای خرید را نگه دار. برای خریدهای عمدهٔ تجاری، مسیر درست استفاده از ویزای تجاری نوع M و ثبت رسمی واردات است، نه چمدان مسافری.

فرآیند گمرک در فرودگاه؛ چه انتظاری داشته باشی؟

در فرودگاه‌های پکن (Capital و Daxing)، شانگهای (Pudong) و گوانگژو این مراحل طی می‌شود:

1. اسکن چمدان: همهٔ بارها — حتی در مسیر سبز — از دستگاه X-ray عبور می‌کنند. اپراتورها تصاویر را بررسی می‌کنند و در صورت شک، چمدان را برای بازرسی دستی جدا می‌کنند.
2. مسیر سبز: اگر کالای مشمول اعلام نداری، از این مسیر رد شو.
3. مسیر قرمز: برای اعلام ارز بیش از سقف، کالای تجاری، آثار فرهنگی یا هر مورد مشکوک.
4. بازرسی دستی: اگر چمدانت علامت‌گذاری شود، مأمور آن را باز می‌کند. همکاری کن، مؤدب باش و اگر مدرک یا فاکتور داری نشان بده.
5. جریمه یا ضبط: بسته به مورد، کالا ضبط می‌شود یا مشمول عوارض و جریمه می‌گردد. در موارد جدی (مواد مخدر، سلاح)، پرونده به پلیس ارجاع می‌شود.

جدول جریمه‌ها و عواقب تخلف

چک‌لیست گمرکی مسافر ایرانی؛ قبل از بستن چمدان

• ☐ میزان ارز نقد را شمرده‌ام؛ اگر بیش از ۵۰۰۰ دلار معادل است، فرم اعلام را پر می‌کنم
• ☐ یوان نقد همراه ندارم بیش از ۲۰٬۰۰۰
• ☐ داروها در بسته‌بندی اصلی‌اند و نسخهٔ ترجمه‌شده دارم
• ☐ داروی حاوی کدئین، آرام‌بخش یا ریتالین را با مشورت متخصص بررسی کرده‌ام
• ☐ میوهٔ تازه، گوشت، لبنیات و خشکبار عمده در چمدان نیست
• ☐ چاقو، شوکر، اسپری فلفل و هر نوع سلاح سرد همراه ندارم
• ☐ پاوربانک زیر ۱۰۰ وات‌ساعت و در کیف دستی است
• ☐ گوشی‌های اضافه از جعبه خارج و فعال شده‌اند
• ☐ محتوای دیجیتال روی گوشی و لپ‌تاپ پاکسازی شده است
• ☐ فاکتور خریدهای گران‌قیمت (ساعت، جواهر، دوربین) را نگه داشته‌ام
• ☐ برای برگشت: عتیقه فقط با برچسب قرمز رسمی، و فاکتور همهٔ خریدها

نکتهٔ حرفه‌ای ویزاجت: دو موردی که بیشترین دردسر را برای مسافران ایرانی ایجاد می‌کند، ارز نقد بالا و داروهای مسکن ترکیبی است. توصیهٔ ما: اول، مبلغ سفر را بین یوان، دلار و کارت متصل به Alipay تقسیم کن تا هیچ‌کدام به سقف اعلام نرسد. دوم، اگر داروی خاصی مصرف می‌کنی، پیش از سفر یک مشاورهٔ کوتاه با کارشناسان ما داشته باش تا بدانی آیا نیاز به نامهٔ رسمی یا جایگزین دارد یا نه. این یک تماس پنج‌دقیقه‌ای، می‌تواند از یک بازجویی چند ساعته در فرودگاه جلوگیری کند.

نکات تکمیلی که کمتر جایی می‌خوانی

• محتوای گوشی و لپ‌تاپ: مأموران گمرک در موارد مشکوک حق بازرسی دستگاه‌های الکترونیکی را دارند. پیش از سفر فایل‌های حساس، تصاویر نامناسب و محتوای سیاسی را پاک کن و از حساب‌های شخصی خود خارج شو.
• سیگار الکترونیکی (ویپ): مقررات آن در چین سخت‌گیرانه شده و مایع نیکوتین‌دار سقف مشخصی دارد؛ در برخی اماکن عمومی استفاده از آن ممنوع است.
• هدایای بسته‌بندی‌شده: اگر هدیه‌ای با خود می‌بری، آن را باز نگه دار؛ بسته‌بندی کادویی باعث بازرسی بیشتر می‌شود.
• کالاهای چینی که به کشور دیگری می‌بری: قوانین کشور مقصد را هم چک کن؛ مثلاً خروج چای یا داروی گیاهی چین به برخی کشورها محدودیت دارد.
• ترانزیت: اگر در دوحه، استانبول یا دبی ترانزیت داری، قوانین گمرکی همان کشور هم بر چمدانت اعمال می‌شود؛ به‌ویژه دربارهٔ الکل و دارو.
• مقررات عوض می‌شوند: فهرست‌های گمرکی چین به‌طور دوره‌ای به‌روزرسانی می‌شوند. همیشه پیش از پرواز، آخرین وضعیت را از یک منبع معتبر یا کارشناس ویزاجت بپرس.

ویزای چین؛ پیش‌نیاز عبور از گمرک

گذر از گمرک بدون ویزای معتبر ممکن نیست. شهروندان ایرانی برای سفر توریستی به ویزای نوع L، برای سفرهای کاری و نمایشگاهی به ویزای نوع M و برای سفرهای گروهی توریستی به ویزای گروهی نیاز دارند. اگر هدفت خرید عمده یا شرکت در نمایشگاه کانتون است، حتماً نوع ویزا را درست انتخاب کن؛ چون فعالیت تجاری با ویزای توریستی تخلف محسوب می‌شود. جزئیات کامل در ویزای تجاری چین (نوع M) و راهنمای ویزای توریستی چین ۲۰۲۶.

سؤالات پرتکرار دربارهٔ گمرک چین

آیا می‌توانم زعفران و پسته به چین ببرم؟

در مقدار بسیار کم و بسته‌بندی شرکتی پلمب، معمولاً با اغماض برخورد می‌شود، اما از نظر قوانین قرنطینهٔ گیاهی چین، ورود محصولات گیاهی بدون مجوز ممنوع است و ممکن است ضبط شود. توصیهٔ ما: حداکثر چند گرم زعفران در بستهٔ شرکتی، و خشکبار عمده نبر.

چقدر دلار یا یوان می‌توانم همراه داشته باشم؟

تا معادل ۵۰۰۰ دلار ارز خارجی بدون اعلام، و حداکثر ۲۰٬۰۰۰ یوان پول نقد چینی. بیش از ۵۰۰۰ دلار باید در فرم گمرک اعلام شود و رسید آن را تا پایان سفر نگه داری.

داروی سرماخوردگی و مسکن معمولی مشکلی دارد؟

استامینوفن و ایبوپروفن ساده در مقدار شخصی مشکلی ندارند. اما داروهای ترکیبی حاوی کدئین یا سودوافدرین حساسیت‌زا هستند؛ آن‌ها را با نسخه و بسته‌بندی اصلی حمل کن یا در صورت امکان با جایگزین غیرمخدر عوض کن.

آیا چمدان‌ها را همیشه بازرسی می‌کنند؟

همهٔ چمدان‌ها از دستگاه X-ray رد می‌شوند، اما بازرسی دستی فقط در صورت مشاهدهٔ مورد مشکوک در تصویر یا انتخاب تصادفی انجام می‌شود. اگر چمدانت مرتب باشد و اقلام ممنوعه نداشته باشی، حتی در بازرسی دستی هم مشکلی پیش نمی‌آید.

از چین چه چیزی نمی‌توانم خارج کنم؟

هر شیء عتیقهٔ پیش از ۱۹۴۹ بدون مجوز، عاج و فرآورده‌های حیوانات حفاظت‌شده، برخی داروهای گیاهی خاص، و ارز بیش از سقف اعلام. برای عتیقه‌جات حتماً از فروشگاه مجاز با برچسب قرمز رسمی خرید کن.

اگر کالایی در گمرک ضبط شود، قابل استرداد است؟

برای موارد قرنطینه‌ای (میوه، گوشت) خیر — کالا معدوم می‌شود. برای موارد مالی (ارز اعلام‌نشده، کالای تجاری) معمولاً پس از پرداخت جریمه یا عوارض، امکان ترخیص یا استرداد وجود دارد. در همهٔ موارد، رسید ضبط را بگیر و همکاری مؤدبانه داشته باش.

آیا می‌توانم برای خرید عمده با ویزای توریستی اقدام کنم؟

خرید شخصی در حد سوغات مشکلی ندارد، اما واردات تجاری با ویزای توریستی تخلف است و در گمرک هم کشف می‌شود. برای تجارت، ویزای تجاری نوع M بگیر و مسیر رسمی واردات را طی کن.

کلام آخر؛ قانون را بشناس، با خیال راحت سفر کن

گمرک چین ترسناک نیست — قابل پیش‌بینی است. اگر این سه کار را انجام دهی، هیچ مشکلی پیش نمی‌آید: ارز را زیر سقف نگه دار یا اعلام کن، داروها را با نسخه و بسته‌بندی اصلی ببر، و از محصولات کشاورزی و عتیقه‌جات بدون مجوز دوری کن. بقیهٔ ماجرا فقط یک صف کوتاه و یک اسکن چمدان است.

تیم ویزاجت علاوه بر اخذ تخصصی ویزای چین، پیش از سفر یک چک‌لیست گمرکی شخصی‌سازی‌شده بر اساس داروها، بودجه و نوع سفرت به تو تحویل می‌دهد و در صورت نیاز، مشاورهٔ اختصاصی دربارهٔ کالاهای حساس ارائه می‌کند. همین حالا درخواستت را ثبت کن یا با کارشناسان ما تماس بگیر تا سفرت از لحظهٔ ورود تا خروج، بدون یک لحظه استرس پیش برود.