کونگفو روی صحنه و پرده؛ نمایشهای آکروباتیک، اپرا، فیلمهای رزمی و سفر به لوکیشنها و استودیوهای سینمایی چین
مقدمه: تصویری که سینما ساخت
وقتی در هر جای جهان، واژه کونگفو شنیده میشود، تصویر یک مبارزه سریع، پرشهای بلند و ضربات سهمگین در ذهن شکل میگیرد. این تصویر، از تمرینگاههای دنگفنگ نیامده؛ از سینما آمده است. سینمای رزمی چین و هنگکنگ، در نیم قرن گذشته، چهرهای از هنرهای رزمی ساخت که هم زیباتر از واقعیت و هم جهانیتر از آن بود. امروز، این میراث، بخشی جداییناپذیر از صنعت گردشگری چین است: نمایشهای صحنهای بزرگ، اپراهایی با صحنههای رزمی، استودیوهای فیلم که به جاذبه گردشگری تبدیل شدهاند و لوکیشنهایی که با نام فیلمها شناخته میشوند.
این مقاله، یک راهنمای کامل برای علاقهمندان سینما و رزمی است: کدام نمایشهای صحنهای ارزش دیدن دارند، ریشه رزمی اپرای پکن چیست، تاریخ سینمای رزمی چین چگونه شکل گرفت، کدام فیلمها را پیش از سفر ببینیم و مهمتر از همه، امروز میتوان به کدام لوکیشنها و استودیوها سفر کرد. اگر پیش از سفر به چین، یک یا دو فیلم رزمی ببینید و یک نمایش صحنهای را در برنامه بگذارید، تجربه سفرتان یک لایه عمیقتر میشود.
نمایشهای صحنهای رزمی و آکروباتیک
| نمایش | شهر | موضوع | مدت و بازه قیمت |
|---|---|---|---|
| افسانه کونگفو | پکن | داستان یک شاگرد جوان در معبد رزمی با ترکیب ووشو، آکروباتیک و روایت | ۷۰ تا ۸۰ دقیقه؛ ۲۰۰ تا ۶۰۰ یوان |
| آیین موسیقی ذن شائولین | دنگفنگ | اجرای شبانه در فضای باز کوه با صدها اجراکننده، موسیقی زنده و صحنههای آیینی | ۶۰ تا ۷۰ دقیقه؛ ۲۰۰ تا ۷۰۰ یوان |
| تئاتر آکروباتیک پکن | پکن | آکروباتیک سنتی چین با تعادل، پرش و حرکات گروهی | ۸۰ دقیقه؛ ۱۸۰ تا ۵۰۰ یوان |
| تلاقی زمان | شانگهای | نمایش بزرگ آکروباتیک با صحنهگردانی مدرن و جلوههای بصری | ۸۰ دقیقه؛ ۲۸۰ تا ۸۰۰ یوان |
| عشق در زمان دودمان سونگ | هانگژو، پارک سونگچنگ | اجرای بزرگ صحنهای با موضوع تاریخ سونگ، موسیقی و رقص | ۶۰ دقیقه؛ ۳۰۰ تا ۶۰۰ یوان |
| احساس لیو سانجیه | یانگشو | اجرای شبانه روی آب رود لی با چشمانداز کوههای کارستی | ۷۰ دقیقه؛ ۲۰۰ تا ۷۰۰ یوان |
| روباه آسمانی تیانمن | ژانگجیهجیه | اجرای بزرگ در فضای باز با موضوع افسانههای محلی | ۹۰ دقیقه؛ ۲۰۰ تا ۷۰۰ یوان |
| رقص شیر و اژدها | فوشان و گوانگژو | اجرای میدانی با ریشه رزمی، پرش روی پایههای بلند و طبل | ۱۰ تا ۲۰ دقیقه؛ رایگان تا هزینه اندک |
برای برنامهریزی، سه نکته: نمایشهای فضای باز مثل آیین موسیقی ذن شائولین و احساس لیو سانجیه، فصلیاند و در زمستان یا روزهای بارانی ممکن است لغو شوند. نمایشهای سالنی در همه فصل اجرا میشوند و بلیطشان را میتوان از هتل یا سامانههای فروش آنلاین گرفت. و اجرای رقص شیر، معمولاً در جشنها، افتتاحیهها و سال نو برگزار میشود و رایگان است. برای جزئیات دو مورد، مقاله نمایش احساس سانجیه یانگشو و مقاله پارک سونگچنگ هانگژو را ببینید.
اپرای پکن؛ ریشه واقعی حرکات سینمای رزمی
بیشتر مسافران نمیدانند که حرکات نمایشی سینمای رزمی چین، از اپرای سنتی میآید. در اپرای پکن، چهار مهارت اصلی وجود دارد: آواز، گفتار، بازیگری و «وو» یا فنون رزمی-آکروباتیک. بخش وو، شامل پرش، چرخش، مبارزه با سلاحهای سنتی مثل نیزه، شمشیر و عصا، حرکات تعادلی و سقوطهای نمایشی است و بازیگران آن، از کودکی در مدارس اپرا تربیت میشوند.
پیوند تاریخی این دو حوزه، مستقیم است. بسیاری از ستارههای سینمای رزمی هنگکنگ در دهههای ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰، فارغالتحصیل مدارس اپرای پکن بودند؛ جکی چان، سامو هونگ و یوئن بیائو، همه در یک مدرسه اپرا در هنگکنگ تربیت شدند و همان انضباط بدنی و مهارت آکروباتیک را به سینما آوردند. طراحان مبارزه سینمای هنگکنگ هم، اغلب از میان بازیگران و مربیان اپرا برخاستهاند.
برای دیدن اپرای پکن، سالنهای تاریخی در مرکز شهر اجراهای شبانه دارند و اجراهای توریستی، معمولاً خلاصهشده، با زیرنویس یا بروشور و شامل بخشهای رزمی جذاباند. جزئیات سالنها و روش خرید بلیط در مقاله اپرای پکن آمده است. اگر به اپرای محلی علاقه دارید، اپرای سیچوان با فن تغییر چهره، تجربهای کاملاً متفاوت است و در چایخانههای چنگدو اجرا میشود؛ مقاله اپرای سیچوان و تغییر چهره راهنمای آن است.
تاریخ کوتاه سینمای رزمی چین
- دهههای ۱۹۲۰ و ۱۹۳۰: نخستین فیلمهای شمشیرزنان جادویی ساخته شدند و ژانر «ووشی» شکل گرفت.
- دهههای ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰: مجموعه فیلمهای ونگفیهونگ در هنگکنگ، قهرمان مردمی جنوب چین را به یک شخصیت سینمایی تبدیل کرد و بیش از هفتاد فیلم از آن ساخته شد.
- دهه ۱۹۷۰ و ظهور بروس لی: با چهار فیلم پرفروش در سه سال، بروس لی چهره جهانی کونگفو شد. او در سال ۱۹۴۰ در سانفرانسیسکو زاده شد، در هنگکنگ بزرگ شد، فلسفه را در دانشگاه واشینگتن خواند و سبک شخصی خود یعنی «راه مشت رهاساز» را بنیان گذاشت. مرگ ناگهانی او در سال ۱۹۷۳، او را به یک اسطوره تبدیل کرد.
- دهه ۱۹۸۰: جکی چان با کمدی اکشن و حرکات خطرناک بدون بدلکار، سبک تازهای ساخت و جت لی با فیلم معبد شائولین در سال ۱۹۸۲، موجی از علاقه به شائولین ایجاد کرد.
- دهه ۱۹۹۰: شکوفایی سینمای هنگکنگ با کارگردانانی مثل تسوی هارک و طراحان مبارزهای مثل یون ووپینگ؛ فیلمهای تاریخی با محوریت ییپمان و ونگفیهونگ.
- سال ۲۰۰۰ و جهانی شدن: فیلم ببر خیزان، نهان اژدها جایزههای بینالمللی گرفت و در سال ۲۰۰۲، فیلم قهرمان ساخته جانگ ییمو، زیباییشناسی رنگ و حرکت را به اوج رساند.
- دهه ۲۰۰۰ و ۲۰۱۰: کمدی رزمی کونگفو ساخته استفن چو، مجموعه فیلمهای ییپمان با بازی دانی ین که یونگچون را جهانی کرد، و در سال ۲۰۱۳ فیلم استاد بزرگ ساخته وونگ کار-وای.
- امروز: سینمای رزمی سرزمین اصلی با ستارههایی مثل وو جینگ و تولیدات پرهزینه، جای هنگکنگ را گرفته و همزمان، مستندها و مجموعههای تلویزیونی درباره سبکهای سنتی ساخته میشود.
برای فهرست فیلمهای چینی ارزش دیدن و معرفی سینمای این کشور، مقاله فیلمهای چینی و سینمای چین مرجع خوبی است و اگر به سفر به لوکیشنهای سینمایی علاقه دارید، مقاله سفر به لوکیشنهای فیلم راهنمای کاملی دارد.
فهرست فیلمهایی که پیش از سفر ببینید
| فیلم | سال | چرا ببینیم | لوکیشن مرتبط |
|---|---|---|---|
| معبد شائولین | ۱۹۸۲ | نخستین فیلمی که شائولین را جهانی کرد و آغاز شهرت جت لی | معبد شائولین در دنگفنگ |
| اژدها وارد میشود | ۱۹۷۳ | مشهورترین فیلم بروس لی با صحنههای ماندگار | هنگکنگ و ماکائو |
| مستمبارز | ۱۹۷۸ | نقطه آغاز جکی چان و سبک کمدی اکشن | هنگکنگ |
| ببر خیزان، نهان اژدها | ۲۰۰۰ | زیباییشناسی شمشیرزنی شعرگونه و چشماندازهای بامبو | جنگلهای بامبوی جنوب و بیابانهای شمال غرب |
| قهرمان | ۲۰۰۲ | رنگبندی نمادین و مبارزههای طراحیشده بهمثابه رقص | جیوچوان و بیابان گوبی، دریاچههای نمک |
| ییپمان | ۲۰۰۸ | معرفی یونگچون و فوشان به جهان | فوشان در گوانگدونگ |
| کونگفو | ۲۰۰۴ | کمدی رزمی استفن چو با ارجاع به سبکهای سنتی | شانگهای قدیم و استودیوهای فیلم |
| استاد بزرگ | ۲۰۱۳ | نگاه فلسفی وونگ کار-وای به سبکهای جنوب و شمال | فوشان و شمال شرق چین |
| شاگرد استاد | ۲۰۱۵ | واقعگراترین تصویر از مبارزه کوتاه و سبکهای سنتی | تیانجین |
لوکیشنها و مقاصد سینمایی
- فوشان در گوانگدونگ: قلب یونگچون و هونگچار. موزه ییپمان، تالار یادمان ونگفیهونگ، معبد نیاکان با نمایشهای رزمی و معماری گوانگدونگی و خانه اجدادی بروس لی در منطقه شونده، همه در شعاع یک ساعته قرار دارند. فوشان از گوانگژو با مترو کمتر از یک ساعت فاصله دارد و برای یک سفر یکروزه عالی است.
- دنگفنگ در خنان: معبد شائولین و جنگل پاگودا که در فیلمهای متعددی دیده شدهاند؛ جزئیات کامل در مقاله سفر شائولین و دنگفنگ آمده است.
- ژانگجیهجیه در هونان: ستونهای ماسهسنگی که الهامبخش کوههای شناور فیلم آواتار شدند و در فیلمهای چینی متعددی ظاهر شدهاند. کوه تیانمن با جاده نودونه پیچ و تلهکابین بلند، یکی از شناختهشدهترین چشماندازهای سینمایی چین است؛ مقاله کوه تیانمن و جاده نودونه پیچ راهنمای عملی آن است.
- چنجیاگو در خنان: روستای خاستگاه تایچی که امروز میزبان مسابقات و فیلمبرداریهای متعدد است.
- کوه ووچانگ در هوبی: لوکیشن فیلمها و مجموعههای تلویزیونی درباره سبک درونی، با معماری طلایی قله که در قابهای سینمایی بسیار دیده شده است.
- بامبوزارهای آنجی در ججیان: جنگلهای بامبویی که صحنه مبارزه مشهور فیلم ببر خیزان، نهان اژدها بودند و امروز یک مقصد گردشگری محبوباند.
- بیابانهای گانسو: دونهوانگ و جیوچوان، لوکیشن فیلمهای تاریخی و حماسی با چشماندازهای بیابانی.
استودیوهای فیلم؛ سفر به پشت صحنه
چین چند مجموعه استودیویی بزرگ دارد که بخشی از آنها برای بازدید عمومی باز است و به جاذبه گردشگری تبدیل شدهاند:
- تنگدیانگ در دونگیانگ استان ججیانگ: بزرگترین مجموعه استودیویی جهان با بازسازی کامل کاخهای چین باستان، شهرهای دوران مینگ و چینگ، خیابانهای شانگهای دهه ۱۹۳۰ و محوطههای نظامی. روزانه هزاران بازدیدکننده دارد، اجراهای کوتاه برگزار میشود و گاهی میتوان فیلمبرداری واقعی را از دور تماشا کرد.
- استودیوی شانگهای در چدون: بازسازی شانگهای قدیم با خیابانهای دهه ۱۹۳۰ و محلات سنتی؛ لوکیشن بسیاری از فیلمهای تاریخی.
- مجموعههای ووشی: شهرکهای سینمایی با موضوع دوره سه پادشاهی و رزمآوران که برای علاقهمندان تاریخ و رزمی جذاباند.
برای بازدید از این مجموعهها، یک روز کامل لازم است و در تعطیلات، بسیار شلوغ میشوند. بلیطها معمولاً بهصورت ترکیبی برای چند بخش فروخته میشوند و اجراهای کوتاه رزمی و تاریخی در طول روز برگزار میگردند. اگر به پشت صحنه علاقه دارید، تورهای ویژهای با هماهنگی قبلی ارائه میشود.
رقص شیر؛ رزمیترین هنر نمایشی چین
رقص شیر، ریشه مستقیم در هنرهای رزمی جنوب چین دارد؛ اجراکنندگان آن، معمولاً شاگردان مدارس هونگچار و یونگچون هستند و حرکات پرش، تعادل روی پایههای بلند و هماهنگی دونفره، همان مهارتهای رزمی است که در قالب نمایش ارائه میشود. دو سبک اصلی وجود دارد: شیر شمالی با یال پشمالو و حرکات آکروباتیک و شیر جنوبی با شاخ تک، پیشانی بلند و چشمکزن که در فوشان و گوانگژو رایج است. مسابقات بینالمللی رقص شیر، هر سال در فوشان و گوانگژو برگزار میشود و تماشای آن، یکی از هیجانانگیزترین تجربههای سفر است. در جشن بهار و افتتاحیه فروشگاهها، این اجرا به وفور دیده میشود؛ تقویم جشنها در مقاله جشنوارهها و تعطیلات چین آمده است.
چکلیست سفر سینمایی-رزمی
- دیدن دو تا سه فیلم رزمی مرتبط با مقاصد سفر پیش از حرکت
- رزرو بلیط یک نمایش صحنهای بزرگ در پکن یا شانگهای
- افزودن فوشان به برنامه در صورت سفر به گوانگژو
- بررسی فصل اجراهای فضای باز پیش از رزرو
- اختصاص یک روز کامل برای استودیوی تنگدیان در صورت علاقه
- هماهنگی بازدید از مدارس رزمی یا اجرای رقص شیر در جشنها
- بررسی ساعات اجرا و زمان رسیدن نیمساعت پیش از شروع
- آمادهسازی دوربین با کارت حافظه اضافه برای اجراها
مطالب مرتبط همین دسته
- نقشه هنرهای رزمی چین؛ سبکهای شمالی و جنوبی، شائولین، ووچانگ، تایچی، یونگچون، شینگیی و باگوا و اینکه کجا ببینیم
- سفر شائولین و دنگفنگ؛ معبد، جنگل پاگودا، نمایش کونگفو و مدارس رزمی با راهنمای هزینه و زمانبندی
- تایچی و چیگونگ برای مسافران؛ تمرین صبحگاهی در پارکها، کلاسهای کوتاه، فواید و برنامه یادگیری هفتروزه
- راهنمای ثبتنام در اردوی تمرینی هنرهای رزمی در چین؛ مدارس، ویزا، هزینه، برنامه روزانه و آمادگی جسمانی
پرسشهای پرتکرار
کدام نمایش برای بار اول بهترین انتخاب است؟ در پکن، نمایش افسانه کونگفو چون روایت مشخص و حرکات رزمی چشمگیر دارد و در شانگهای، نمایش آکروباتیک تلاقی زمان به دلیل تولید بزرگ و جلوههای بصری.
آیا نمایشها زیرنویس انگلیسی دارند؟ بیشتر اجراهای توریستی، بروشور و گاهی زیرنویس دارند. اما بخش بزرگی از جذابیت این نمایشها بصری است و بدون فهم زبان، کاملاً قابل لذت بردن است.
بلیط نمایشها را از کجا بخریم؟ از گیشه سالن، از طریق هتل یا از سامانههای فروش بلیط چینی. در تعطیلات و فصل شلوغ، خرید چند روز پیش توصیه میشود.
آیا میتوان در استودیوهای فیلم، فیلمبرداری را دید؟ گاهی بله، اما تضمینی نیست. برنامه فیلمبرداریها بدون اطلاع عمومی تغییر میکند و ورود به مناطق فعال ممنوع است.
خانه اجدادی بروس لی کجاست؟ در منطقه شونده شهر فوشان استان گوانگدونگ. این منطقه، زادگاه پدری اوست و مجموعهای یادمانی در آن ساخته شده است. ترکیب آن با موزه ییپمان در مرکز فوشان، یک روز کامل را پر میکند.
کدام فیلم، بهترین تصویر را از واقعیت هنرهای رزمی میدهد؟ فیلمهای مستند درباره سبکهای سنتی و فیلم استاد، نزدیکترین تصاویر به واقعیتاند. بیشتر فیلمهای اکشن، برای سرگرمی طراحی شدهاند و فیزیک واقعی مبارزه را رعایت نمیکنند. برای تفکیک واقعیت از نمایش، مقاله نقشه هنرهای رزمی چین را بخوانید.
نکته حرفهای ویزاجت: اگر میخواهید جنبه سینمایی-رزمی سفر را جدی بگیرید، سه انتخاب هوشمندانه وجود دارد. نخست، «یک نمایش بزرگ و یک اجرای کوچک»: یک شب را به یک نمایش صحنهای بزرگ در پکن یا شانگهای اختصاص دهید و در طول روز، یک اجرای کوتاه محلی مثل رقص شیر در فوشان یا یک اجرای تمرینی در یک مدرسه رزمی را ببینید؛ تفاوت این دو، تفاوت میان صنعت سرگرمی و سنت زنده است. دوم، «فوشان را در برنامه بگذارید»: بیشتر مسافران از گوانگژو میگذرند بدون آنکه یک ساعت با مترو به فوشان بروند، در حالی که فوشان، همان جایی است که یونگچون، هونگچار، ییپمان و ریشه خانوادگی بروس لی قرار دارند. سوم، «پیش از سفر فیلم ببینید»: تماشای فیلم معبد شائولین پیش از رفتن به دنگفنگ یا فیلم ییپمان پیش از فوشان، تجربه شما را چند برابر میکند، چون لوکیشنها را با یک روایت شناختهشده میبینید. قاعده چهارم، واقعبینی است: آنچه روی صحنه و پرده میبینید، نمایش است؛ تمرین واقعی، ساعتها تکرار یک حرکت ساده است و اگر میخواهید آن را بفهمید، یک کلاس کوتاه بگیرید. قاعده پنجم، زمانبندی اجراهای فضای باز است؛ این نمایشها فصلیاند و لغو میشوند، پس بلیط قابل استرداد بگیرید. ما در ویزاجت، بلیط نمایشها، هماهنگی بازدید از استودیوها و مدارس رزمی و افزودن فوشان یا تنگدیان به مسیر سفر شما را انجام میدهیم. با کارشناسان ویزاجت تماس بگیرید یا فرم درخواست را در وبسایت تکمیل کنید.